Definicja Atrybucja

Co znaczy ATRYBUCJA: mechanizm wnioskowania o powodach zachowań czyichś i własnych. Widząc zachowanie drugiej osoby, szukamy odpowiedzi na pytanie: dlaczego ona tak się zachowuje? Fritz Heider uważał, Iż ludzie, próbując zrozumieć zachowanie innych rozstrzygają, czy wynika ono z dyspozycji tej osoby (atrybucja wewnętrzna), czy z sytuacji, w jakiej ona się znalazła (atrybucja zewnętrzna). Od tego, jakiej atrybucji dokonamy, zależy, jak ocenimy czyjeś zachowanie: na przykład nie pożyczył mi pieniędzy, ponieważ jest skąpy (atrybucja wewnętrzna) albo suma była za spora (zewnętrzna). Harold Kelley opracował schemat współzmienności. Odpowiednio z nim, gdy obserwujemy jakieś zachowanie, na przykład jak szef krzyczy na kolegę z pracy, Jasia, to szukając przyczyn takiej reakcji, zastanawiamy się: jak traktują Jasia inni ludzie, czy także na niego krzyczą (tak zwany zgodność), czy szef pokrzykuje na innych pracowników, czy tylko na Jasia (tak zwany wybiórczość) i jak regularnie to się zdarza, czy za każdym wspólnie Jasiowi dostaje się od szefa (spójność). Od układu tych czynników zależy kierunek atrybucji: na przykład uznamy, Iż awantury wynikają z cech szefa, jeżeli spora spójność idzie w parze z niską zgodnością i wybiórczością – jest to jeżeli szef krzyczy na wszystkich, a nikt inny oprócz niego nie krzyczy na Jasia. Jak widać, odpowiednio z tym modelem działamy jak wnikliwi detektywi, tropiąc powody, i wyciągamy logiczne wnioski. Nie do końca tak jest. Wiadomo gdyż, Iż w atrybucji popełniamy sporo błędów, na przykład fundamentalny błąd – a więc skłonność do zakładania, Iż czyjeś zachowanie wynika z cech i dyspozycji tej osoby (on się tak zachowuje, na przykład krzyczy, ponieważ taki już jest, na przykład nerwowy)