Definicja Salutogeneza

Co znaczy SALUTOGENEZA: (od ?Xac. salus – zdrowie, wyzdrowienie) – nowe podejście do zdrowia, jego promocji i ochrony. Schemat salutogenezy sformułował Aaron Antonovsky, socjolog medycyny, w opozycji do modelu patogenetycznego, jaki poprzez dekady dominował w naukach medycznych. Oparty na kartezjańskim rozdzieleniu duszy i ciała, koncentrował się na chorobie i jej powodach. Zdrowie traktował jako brak dolegliwości. W tym ujęciu  można być lub chorym, lub zdrowym. Schemat salutogenetyczny szuka czynników sprzyjających zdrowiu. Opiera się na holistyczno-funkcjonalnym ujęciu zdrowia: soma i psyche są ze sobą związane. Zdrowie jest stopniowalne. Z wyjątkiem tego, jak jesteśmy chorzy, zawsze możemy przesuwać się ku zdrowiu. Zdrowie tu jest rozumiane jako mechanizm zachowywania równowagi mechanizmów życiowych. Zależy ono od stosunku pomiędzy spostrzeganymi wymogami (stresorami) a zasobami i możliwościami poradzenia sobie, jakimi dysponujemy. Stresory to wymogi, na które nie mamy gotowych odpowiedzi. Nie muszą przeradzać się one w stres i niekorzystne emocje, czasem mobilizują i wyzwalają energię; zależy to od uogólnionych zasobów odpornościowych. Zasobami odpornościowymi są nasze właściwości psychiczne, takie jak poczucie tożsamości, poczucie sprawstwa czy kontroli, różne kompetencje, inteligencja i wiedza. Antonovsky nazywa je potencjałami zdrowia. Głównym potencjałem, wręcz kluczem do zdrowia, jest wg niego poczucie koherencji, konstrukt złożony z trzech wymiarów: poczucia zrozumiałości (spostrzeganie świata wokół jako zrozumiałego i dającego się przewidzieć), zaradności (przekonanie o posiadaniu pomocnych zasobów, dzięki czemu nie czujemy się ofiarą zdarzeń) i sensowności (poczucie, Iż życie ma sedno i warte jest zachodu)